အမို်းသားလွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားရရိွေရးစီမံကိန္း

နိဒါန္း

(၂၀၃၀) ခုနွစ္တြင္ တစ္နိုင္ငံလံုး လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားရရိွေရးအတြက္ အမို်းသား လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ရရိွေရးစီမံကိန္း (National Electrification Project- NEP) ကို ကမၻာ့ဘဏ္အုပ္စုအကူအညီျဖင့္ ၂၀၁၃ ခုနွစ္၊ ေမလမွ စတင္ ေဆြးေနြးညိွနိွုင္းေရးဆဲြခဲ့ၾကျပီး ၂၀၁၅ ခုနွစ္၊ စက္တင္ဘာလတြင္ အတည္ျပုခ်က္ရယူခဲ့သည္။ ၂၀၁၆ ခုနွစ္ ၊ ေမလတြင္ စီမံကိန္းကို စတင္အသက္သြင္းခဲ့ကာ ပထမ (၅) နွစ္ စီမံကိန္း၏ စီမံကိန္း ပထမနွစ္ကို ယခု (၂၀၁၆-၂၀၁၇) ဘ႑ာေရးနွစ္တြင္ စတင္ခဲ့ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။

 ထိုသို့ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ လက္ရိွလွ်ပ္စစ္မီးရရိွမႈအေပၚအေျခခံ၍ လမ္းျပေျမပံုေရးဆဲြ ထားျပီး ၂၀၂၀ ခုနွစ္တြင္ ၅၀%၊ ၂၀၂၅ ခုနွစ္တြင္ ၇၅% လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားရရိွေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္ပါသည္။ NEP စီမံကိန္းကို မဟာဓာတ္အားလိုင္းစနစ္တိုးခဲ့် ေဆာင္ရြက္ျခင္း (Grid Extension) နွင့္ မဟာဓာတ္အားလိုင္းျပင္ပစနစ္ျဖင့္ လွ်ပ္စစ္ ဓာတ္အားရရိွေရးေဆာင္ရြက္ျခင္း (Off-grid Electrification System) ဟူ၍ နည္းလမ္း (၂) သြယ္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္သည္။

ပထမ (၅)နွစ္စီမံကိန္းအတြက္ ကမၻာ့ဘဏ္၏ အတိုးနည္းေခ်းေငြ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း (၄၀၀) ခြင့္ျပုခ်က္ရရိွခဲ့ျပီး မဟာဓာတ္အားလိုင္းတိုးခဲ့်ေဆာင္ရြက္ျခင္းအတြက္ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း (၃၀၀)၊  နည္းပညာအကူအညီေပးေရးအတြက္ (၁၀) သန္းျဖင့္ လွ်ပ္စစ္နွင့္စြမ္းအင္ဝန္ၾကီးဌာနမွ တာဝန္ယူေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္ျပီး မဟာဓာတ္အားလိုင္း ျပင္ပစနစ္ကို စိုက္ပို်းေရး၊ ေမြးျမူေရးနွင့္ ဆည္ေျမာင္းဝန္ၾကီးဌာန၊ ေက်းလက္ေဒသ ဖံြ့ျဖိုးတိုးတက္ေရးဦးစီးဌာနမွ တာဝန္ယူေဆာင္ရြက္သြားမည္ဟုသိရိွရသည္။ လုပ္ငန္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ရြက္ေရးအတြက္ ေဒၚလာသန္း (၈၀)နွင့္ နည္းပညာအကူအညီ ေပးေရးအတြက္ (၁၀) သန္းသံုးစဲြေဆာင္ရြက္မည္ ျဖစ္သည္။

ရည္ရြယ္ခ်က္

မဟာဓာတ္အားလိုင္းျပင္ပစနစ္လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားရရိွေရးကို ျမန္မာနိုင္ငံအတြင္း လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားရရိွမႈ ပိုမိုျမင့္မားလာေစရန္၊ မဟာဓာတ္အားလိုင္းနွင့္ အလွမ္းေဝးကြာေသာ ေက်းရြာမ်ား၏ မီးလင္းေရးစနစ္အား အၾကိုလွ်ပ္စစ္မီးရရိွေရး (Pre- electrification System) ေဆာင္ရြက္ရန္၊ ျပည္သူအခို်းက်ထည့္ဝင္သည့္စနစ္ျဖင့္ ပိုမိုေကာင္းမြန္သည့္ လွ်ပ္စစ္မီးလင္းေရးေဆာင္ရြက္ရန္၊ အစိုးရ၊ ျပည္သူလူထုနွင့္ ပုဂၢလိကအခန္းက႑တို့ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈျမွင့္တင္ရန္ စသည့္ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ားျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖစ္သည္။

စီမံကိန္းဧရိယာေရြးျခယ္ျခင္း

မဟာဓာတ္အားလိုင္းျပင္ပစနစ္ျဖင့္ မီးလင္းေရးေဆာင္ရြက္ရန္ စီမံကိန္းေဒသမ်ား ေရြးခ်ယ္ရာတြင္ ပထဝီအေနအထားအရ ကုန္က်စရိတ္အနည္းဆံုးနွင့္ ေနာင္လာမည့္ (၁၀) နွစ္၊ (၁၅) နွစ္အတြင္း မဟာဓာတ္အားလိုင္းမွ မီးမရနိုင္သည့္ေဒသမ်ား၊ ေဝးလံေခါင္ဖ်ား ေဒသမ်ားမွ ေက်းရြာမ်ားအား အိမ္ေျခ၊ လူေနထူထပ္မႈစသည္တို့အေပၚ မူတည္၍ ဦးစားေပး အဆင့္လိုက္ ေရြးခ်ယ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ျပီး NEP စီမံကိန္း၏ မဟာဓာတ္အားလိုင္းစနစ္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္မည့္ ေက်းရြာစာရင္းတြင္ပါဝင္သည့္ ေက်းရြာမျဖစ္ေစရန္၊ ယခင္က ေက်းလက္ ဦးစီးရန္ပံုေငြျဖင့္ မီးလင္းေရးေဆာင္ရြက္ခဲ့ဖူးသည့္ ေက်းရြာမျဖစ္ေစရန္၊ မဟာဓာတ္အား လိုင္းမွ အနည္းဆံုး (၁၁) မိုင္ကြာေဝးသည့္ေက်းရြာမ်ားျဖစ္ရန္၊ တစ္အိမ္သံုးဆိုလာစနစ္ အတြက္ တစ္စံုစာကုန္က်ေငြ၏ (၁၀~၂၀%) ထည့္ဝင္နိုင္ေသာေက်းရြာမ်ားျဖစ္ရန္၊ အေသးစားဓာတ္အားစနစ္အတြက္မူ  ကုန္က်ေငြ၏ (၂၀%) ထည့္ဝင္နိုင္သည့္ ေက်းရြာမ်ား ျဖစ္ရန္၊ ေက်းရြာမီးလင္းေရးအတြက္သာမက အေသးစားကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္ နိုင္ေသာေက်းရြာ၊ ေက်းရြာတြင္ အနည္းဆံုး အိမ္ေျခ (၅၀) ခန့္ရိွရမည္ျဖစ္ျပီး ေနအိမ္မ်ား တစ္စုတစ္ေဝးတည္းရိွေသာ ေက်းရြာျဖစ္ရန္၊ အဖဲြ့အစည္းမ်ားနွင့္ လုပ္ငန္းပူးေပါင္း လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္နိုင္ေသာ ေက်းရြာျဖစ္ရန္နွင့္ စီမံကိန္းအတြက္ ျပန္လည္ျပည့္ျဖိုးျမဲ စြမ္းအင္ရင္းျမစ္ ရရိွနိုင္သည့္ ေက်းရြာျဖစ္ရန္ စသည့္စံနႈန္းမ်ားျဖင့္ ေရြးျခယ္ေဆာင္ရြက္ျခင္း ျဖစ္သည္။

အကို်းခံစားခြင့္

အမ်ားျပည္သူပိုင္ အေဆာက္အဦမ်ားျဖစ္သည့္ စာသင္ေက်ာင္း၊ ဘာသာေရးအေဆာက္အဦ၊ က်န္းမာေရး ေဆးေပးခန္းနွင့္ လမ္းမီးမ်ားအတြက္မူ စီမံကိန္းရန္ပံုေငြမွ (၁၀၀) ရာခိုင္နႈန္း ေထာက္ပံ့ေပးမည္ျဖစ္သည္။

ယခု (၂၀၁၆-၂၀၁၇) ဘ႑ာေရးနွစ္တြင္ ကရင္၊ ခ်င္း၊ စစ္ကိုင္း၊ တနသၤာရီ၊ ရခိုင္၊ ရွမ္း၊ ဧရာဝတီစသည့္ တိုင္းေဒသၾကီး/ ျပည္နယ္ (၉) ခုရိွ ျမို့နယ္ေပါင္း (၉၉) ျမို့နယ္မွ ေက်းရြာ (၂၇၁၆) ရြာတြင္ စတင္အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္ရာ အိမ္ေထာင္စုေပါင္း (၁.၄) သိန္းေက်ာ္ အကို်းခံစားခြင့္ရရိွမည္ျဖစ္သည္။ တစ္အိမ္သံုးဆိုလာစနစ္ျဖင့္ ေက်းရြာ ေပါင္း (၂၇၀၈) ရြာ၊ အေသးစားဓာတ္အားစနစ္ျဖင့္ ေက်းရြာ (၈) ရြာတို့တြင္ ေဆာင္ရြက္မည္ ျဖစ္သည္။ တစ္အိမ္သံုးဆိုလာစနစ္တြင္ အရြယ္အစားသံုးမို်းရိွျပီး အေသးစား (၃၀ ဝပ္)၊ အလတ္စား (၄၅ ဝပ္)၊ အၾကီးစား (၆၀ ဝပ္) တို့ျဖစ္ပါသည္။

ပထမ (၅) နွစ္ စီမံကိန္းကာလအတြင္း တစ္အိမ္သံုးဆိုလာစနစ္ျဖင့္ အိမ္ေျခေပါင္း (၄၆၅၅၀၀) အိမ္၊ အေသးစားဓာတ္အားစနစ္ျဖင့္ အိမ္ေျခေပါင္း (၃၅၅၀၀) အိမ္၊ အမ်ား ျပည္သူပိုင္ အေဆာက္အဦး (၁၁၄၀၀) ခုနွင့္ လမ္းမီးတိုင္ေပါင္း (၁၉၀၀၀)  တိုင္တို့အား ေဆာင္ရြက္ရန္ လ်ာထားပါသည္။